Traditionele Turkse desserts

Traditionele Turkse desserts

Deze landen behoren op het gebied van desserts tot de vruchtbaarste gebieden van de regio. De Turkse samenleving is gesteld op lekker eten en heeft een eetcultuur ontwikkeld die bijna overal ter wereld bekend is. De Turkse keuken staat wereldwijd in de top vijf wat betreft variatie en smaak en heeft ook op het gebied van desserts veel te bieden. We onderzochten de bekendste traditionele Turkse desserts en hun namen. Dit zijn traditionele Turkse desserts, van vroeger tot nu.

Tulumba-dessert

Klein van stuk, maar groots van smaak… Tulumba-dessert! Tulumba is een van de lekkerste desserts met siroop. Het is een van die desserts waarvan gezegd wordt dat je ze niet thuis kunt maken, maar waarvan je na het lezen van het recept hoort dat het ‘niet moeilijk’ is.

Halka tatlı, Turkse churros

Halka tatlı, ook bekend als Turkse churros, is een populair gebak uit de keuken van Adana. Het wordt gemaakt door geribbeld deeg in olie te frituren en het daarna in siroop te leggen. Meestal wordt het geserveerd met fijngestampte pistachenoten.

Baklava

Baklava is zo belangrijk voor Turkije dat er in het recente verleden bijna een diplomatieke crisis ontstond door de strijd tussen Griekenland en Turkije over de vraag: ‘Van wie is baklava?’ Alle gekheid op een stokje: het is een feit dat de Griekse kant een internationaal patent voor baklava heeft aangevraagd. Hoewel de kwestie Griekenland-Turkije vóór de crisis in het land een twistpunt was, had Gaziantep zich in deze kwestie duidelijk opgesteld. Baklava wordt gemaakt door dun uitgerold deeg in laagjes te leggen en met walnoten of pistachenoten te bakken. Ondanks dit algemene recept is het een dessert dat veel finesse en vakmanschap vereist.

Baklava vindt zijn oorsprong in Turkije en is afgeleid van een uitspraak in de stijl van ‘baglaya’, gevormd door het Mongoolse woord ‘Bayla’, dat ‘wikkelen’ betekent. Vanuit het Turks is het woord overgenomen in andere talen. Baklava staat bovenaan onze lijst, omdat het met zijn honderden soorten en varianten een van de belangrijkste merken van ons land is.

Katmer

Als je in Gaziantep bent en het over deegdesserts hebt, mag je katmer niet overslaan. Katmer, het nationale dessert van Gaziantep, wordt bereid met dun uitgerold deeg voor baklava. Het deeg wordt zo royaal ingevet dat je tijdens het kijken denkt dat het uit elkaar zal vallen. Net als baklava wordt katmer met siroop overgoten. Het staat op onze lijst van traditionele Turkse desserts als een lekkernij die je zeker moet proeven als je in Gaziantep bent geweest.

Kalburabastı

Kalburabastı, ook bekend als dadeldessert, is een gebakje met siroop. Anders dan gebakdesserts valt het in de categorie dumplings; het is als een snoepje en heeft een stevigere structuur. De naam Kalburabastı komt van het aandrukken van het deeg op een kaliber of vergiet tijdens de bereiding. In kalburabastı wordt walnoot gebruikt.

Hanım göbeği

Hanım göbeği is een dessert dat vooral opvalt door zijn naam en niet zozeer door zijn smaak. Dit ‘damesbuik’-dessert, dat teruggaat tot het Ottomaanse paleis, bestaat uit deeg en siroop. Hanım göbeği lijkt sterk op İzmir lokma en wordt gemaakt door gistdeeg te frituren en op smaak te brengen met koude siroop. Ook de naam vindt zijn oorsprong in het Ottomaanse paleis. De dessertvorm doet denken aan de buik van een dame; het luchtige uiterlijk verwijst er bovendien naar dat vrouwen met een lichte buik in de Ottomaanse tijd meer werden gewaardeerd.

Kadayıf

Kadayıf neemt natuurlijk een belangrijke plaats in binnen de traditionele Turkse zoetigheden, maar is ook beïnvloed door de Arabische cultuur. Er zijn 3 verschillende soorten kadayıf, zoals platte geraspte kadayıf, draadkadayıf en broodkadayıf. Elke soort verschilt in de bereidingswijze en heeft tegelijk een eigen karakter onder de desserts. Nadat de vulling van de geraspte kadayıf is bereid, wordt die gefrituurd en vervolgens met siroop gekookt. De bereiding van draadkadayıf heeft echter een eigen aanpak en vereist bovendien vaardigheid bij het bakken. Laten we eerst deze techniek volgen om te zien hoe rauwe geraspte kadayıf wordt gemaakt.

Terwijl het deeg voor platte kadayıf, anders dan dat van de andere soorten, met ei wordt bereid, lijkt het deeg voor broodkadayıf op brooddeeg. Daarom heet het broodkadayıf. Alle drie de soorten worden vanwege de siroop en het frituren samen kadayıf genoemd. Het woord kadayıf is Arabisch en komt van een wortel die aan baklava wordt toegeschreven.

Sütlü Nuriye

Ook nu staan we voor een dessert met een intrigerende naam. Voordat we ingaan op het verhaal achter Nuriye met melk, is het goed om te vermelden dat het deeg op dat van baklava lijkt en dat dit bijzondere dessert ook een knipoog naar melkdesserts is, omdat er melk in zit. Maar waarom melk? Toen de prijzen van baklava tijdens de revolutie tot het uiterste werden opgedreven, werd Sütlü Nuriye bedacht als alternatief voor baklava: melk in plaats van siroop en hazelnoten in plaats van pinda’s. Deze uitvinding viel echter zeer in de smaak en wordt ook vandaag nog genoemd. Het antwoord op de vraag waar de naam Sütlü Nuriye vandaan komt, waar iedereen nieuwsgierig naar is, is niet duidelijk.

Aşure of ashura

Een zoete ashura met religieuze tradities. De naam komt van het Arabische woord Ashura. De maand Muharram, die een plaats inneemt in de islam, wordt op sommige plaatsen de maand Ashura genoemd. Laten we eerst kijken waar het verhaal van ashura vandaan komt. Volgens de overlevering bouwde Hz. Noah zijn ark en maakte hij die bekend aan degenen die in hem geloofden.

Toen ze verdergingen in de vloed, mengden ze alles wat ze hadden en maakten er een grote soep van, zodat ze zuiniger met hun voorraden omgingen nadat die waren geslonken. Met die soep hielden ze het vol tot de vloed voorbij was. De soep uit het verhaal werd de ashura van vandaag. Daarom kunnen de ingrediënten van aşure naar voorkeur worden uitgebreid door degene die het maakt. De bereiding van aşure en de verspreiding ervan in de maand Muharram ontwikkelden zich in de Ottomaanse tijd. Daarom kunnen we aşure rekenen tot de traditionele Turkse zoetigheden.

Zerde

Nu is het tijd voor een ander dessert. Wat voor dessert is zerde? We kunnen kurkuma in feite beschouwen als het minst bekende dessert op deze lijst. De naam kurkuma komt voort uit het gebruik van kurkuma en saffraan, die het dessert ook zijn kleur geeft. Dit dessert wordt gemaakt met gebroken rijst, kurkuma, zetmeel, pinda’s en druiven en valt in een unieke categorie. De stad van zerde is Gaziantep. Een zoete deegsoort is doorgaans ook kenmerkend voor zerde uit de keuken van Gaziantep; dit dessert laat zien dat Turkije een belangrijke plaats inneemt in de keuken.

Cezerye

We nemen ook cezerye op in de categorie Turkse lekkernijen met siroop; de beste vind je in de Kruidenbazaar van Istanbul. In de Kruidenbazaar zijn volop specerijen te vinden, en ook in cezerye zitten veel specerijen: van kruidnagel tot kurkuma en van gember tot kaneel. Het belangrijkste ingrediënt is wortel. Voeg de specerijen toe aan het mengsel van wortelpuree en walnoten en leg er een topping op

Güllaç

Bij Ramadan denken we aan güllaç, maar je hoeft het niet per se tijdens de Ramadan te eten. Güllaç-vellen worden gemaakt door maïszetmeel en tarwebloem met water te mengen en tot dun deeg te verwerken. Ze kunnen niet alleen voor güllaç-dessert worden gebruikt, maar ook voor het maken van gebak. De naam van het gerecht, dat eerst de naam van een maaltijd met rozen was en door het gebruik van rozen bij de bereiding de naam kreeg van het gerecht met rozen, is geëvolueerd. Het is een bijzondere lekkernij waarin melk en deeg samenkomen en waarvan de wortels teruggaan tot het Ottomaanse paleis.

Künefe

We sluiten onze reeks over traditionele Turkse desserts af in Hatay, met kadayıf die opnieuw boven het vuur wordt gebakken. Künefe, een dessert dat ook veel voorkomt in de Turks-Arabische cultuur, is een geliefd nagerecht na kebab. Het wordt langzaam op het fornuis bereid, zonder deksel, en de smaak van de kaas uit Hatay is onweerstaanbaar.

Wat zei men ook alweer: ‘Laten we iets zoets eten en zoet praten.’ Eet smakelijk allemaal.